Cipolwg ar Rygbi – Pivac yn paratoi ar gyfer Oes newydd

Mae oes newydd yn y byd rygbi yng Nghymru'n dechrau ar Dachwedd 30 ac os oes unrhyw un yn teimlo fel cyfeirio at hyn fel "Wayneball", does dim ots gan y dyn ei hun am hynny.

Mae Wayne Pivac wedi cymryd lle Warren Gatland fel prif hyfforddwr Cymru a does dim angen i unrhyw un atgoffa'r hyfforddwr newydd bod ganddo esgidiau mawr i'w llenwi - gan ddechrau gyda'i gêm gyntaf yn erbyn y Barbariaid.             

Gatland yw hyfforddwr rygbi cenedlaethol mwyaf llwyddiannus y wlad hyd yn hyn - gan ennill pedwar teitl y Chwe Gwlad, gan gynnwys tair Camp Lawn, a mynd â'r tîm i ddwy rownd gyn-derfynol yng Nghwpan y Byd. Trwy wneud hynny, daeth yn esiampl o ragoriaeth i bobl yn gweithio mewn campau eraill.

Yn ystod ei 12 mlynedd yn rheoli'r tîm cenedlaethol, roedd ei ddull chwarae'n rhannu barn yn aml, a labelodd ei feirniaid y steil fel "Warrenball". Ond er y bydd Pivac - fel yr arweinydd newydd - yn taro nodau gwahanol, bydd yn defnyddio'r un offerynnau. 

Yn dod o Seland Newydd hefyd, mae'n mabwysiadu dull o weithio tebyg gyda ffocws ar yr athletwr, sy'n dibynnu ar sgiliau rheoli pobl cadarn, gonestrwydd, pragmatiaeth, a gallu i weld sut gall gwahanol rannau'r gamp gyd-fynd â'i gilydd orau.    

Mae pum mlynedd yng Nghymru gyda'r Scarlets wedi golygu ei fod yn gyfarwydd â heriau'r elfennau cystadleuol yn y byd rygbi yng Nghymru, ond mae'n mynnu: "Dydw i ddim yn gweld rygbi fel gwleidyddiaeth, rydw i'n ei weld fel rheoli pobl. 

"Mae'n bur debyg mai dyna yw 75 y cant o'r gwaith rydw i'n ei wneud fel prif hyfforddwr. Wrth reswm, rydyn ni'n setlo ar steil o chwarae, yn dod â'r arbenigwyr i mewn, ac yn penderfynu sut rydyn ni'n mynd i redeg y garfan o ddydd i ddydd.             

"Ond y tu allan i'r gwersylloedd - sy'n llawer iawn o amser - mae llawer o waith yn cael ei wneud ar reoli'r peiriant, os ydych chi'n deall beth rydw i'n ei feddwl.

"Fel rhan o hynny mae contractau a chreu perthnasoedd gyda'r clybiau a'r system graddio oedran a gwneud yn siŵr ein bod ni'n canu o'r un llyfr emynau. Hefyd mae rhaglen yr alltudion, sy'n cael ei thanddefnyddio ar hyn o bryd yn fy marn i."

I lawer, daeth llwyddiant Gatland gyda Chymru er gwaetha'r strwythurau oedd yn sail i'r tîm cenedlaethol, yn hytrach nag o'u herwydd.                

Mae eraill yn pwyntio at y ffaith mai'r pedwar rhanbarth yng Nghymru sy'n cyfrannu mwyafrif y chwaraewyr at y garfan genedlaethol, ac wedyn yn dioddef o'u colli.

Yn wahanol i'r tri gŵr o Seland Newydd sydd wedi gwneud y swydd yn flaenorol - Gatland, Steve Hansen a Graham Henry - mae gan Pivac y fantais o fod wedi eistedd yr ochr arall i'r ffens, yn ystod ei gyfnod gyda'r Scarlets.

Ychwanegodd: "Yn y byd rygbi yng Nghymru, mae gennym ni lawer o adnoddau. Dod â nhw i gyd at ei gilydd sy'n bwysig a sicrhau ein bod ni'n rhwyfo i'r un cyfeiriad. Bydd llawer o gyfathrebu gyda hyfforddwyr y clybiau. 

"Ar ddiwedd y dydd, mae ganddyn nhw ein chwaraewyr ni am ran fawr o'r tymor. Rhaid i ni wneud yn siŵr bod sgiliau penodol ac agweddau penodol ar y gêm yn cael sylw ar lefel clwb, fel bod y chwaraewyr yn gallu ffitio i mewn i beth rydyn ni eisiau ei wneud wrth gyrraedd y rhaglen ryngwladol.

"O ran y sgiliau y mae'n rhaid i ni weithio arnyn nhw, rydyn ni'n gobeithio y bydd y clybiau'n gweithio ar yr un meysydd. Mae'r ymateb hyd yma wedi bod yn bositif iawn. Rydw i wedi bod yn y pedwar clwb fwy nag unwaith.              

"Mae'r prif hyfforddwyr yn siarad ac mae'r berthynas wedi dechrau'n dda. Ac wrth gwrs rydw i'n adnabod yr hyfforddwyr yma yn dilyn fy mhum mlynedd gyda'r Scarlets."

Dylai gwybodaeth Pivac am rygbi domestig yng Nghymru sicrhau ei fod ar y blaen i'w ragflaenwyr ond mae gan y gŵr 57 oed brofiad o hyfforddi rhyngwladol hefyd.                   

Roedd yng ngofal Fiji rhwng 2004 a 2007 cyn cyfnodau yn ôl yn Seland Newydd gyda North Harbour ac Auckland ac wedyn dod i Lanelli yn y diwedd.

Fel Gatland, mae'n gyn-chwaraewr sy'n ffafrio agwedd uniongyrchol, syml tuag at hyfforddi - yn hytrach nag un wedi'i gwisgo yn y jargon diweddaraf.     

"I mi, yn bersonol, ac rydw i'n meddwl fy mod i'n siarad ar ran y rhan fwyaf o  hyfforddwyr yn hyn o beth, rydych chi yn y gêm am eich bod chi'n credu yn eich gallu eich hun a beth allwch chi ei gyfrannu, ac rydych chi'n hoffi her.

"Yn y pen draw, rydyn ni i gyd yn hen chwaraewyr, dydyn? Bob tro rydych chi ar y cae, rydych chi eisiau gwneud yn well na'ch gwrthwynebwyr.

"Yn yr achos yma, rydyn ni eisiau cael perfformiadau ar y bwrdd rydyn ni'n falch ohonyn nhw yn gyntaf ac, yn ail, sy'n rhoi'r canlyniad iawn i ni ar ddiwedd y dydd. 

"Felly fe fyddwn ni'n gwneud popeth allwn ni i efelychu beth mae Warren wedi'i wneud o ran canlyniadau a hefyd esblygu ein gêm ar yr un pryd."

I'r rhai sy'n poeni cymaint am steil â sylwedd, gallai hynny olygu newid i ddull mwy hyblyg o chwarae wrth i Warrenball wneud lle i Wayneball.

Meddai wedyn: "I mi, mae'n ymwneud â gallu chwarae mwy nag un steil. A mwy nag un steil oddi mewn i gêm 80 munud hefyd. 

"I ni, mae'n cynnwys gweithio ar nifer o sgiliau - nid dim ond Flash Harry, symud y bêl o ochr i ochr - yr oedd y Scarlets yn enwog am ei wneud ar un adeg.  

"Gobeithio, dros amser, y gallwn ni chwarae gêm dynn, fel reslo bôn braich - y mae'r tîm yn dda iawn am ei chwarae ar hyn o bryd - ac ar adegau eraill, mentro ychydig a mynd amdani i brofi amddiffyn y gwrthwynebwyr i'r eithaf."